Trước khi chúng ta muốn xác định các hợp âm trong Gam thì chúng ta phải tìm hiểu xem hợp âm được cấu tạo như thế nào đã nhé.

  • Hợp âm:

Hợp âm cơ bản có 3 nốt, đc tính theo quy tắc 1-3-5.

Cấu tạo:

  • Hợp âm trưởng:

1: Nốt gốc, cũng chính là tên của hợp âm
3: Nốt quãng 3 cách nốt gốc 2 cung.
5: Nốt quãng 5, cách nốt quãng 3 1,5 cung

  • Hợp âm thứ:

1: Nốt gốc, cũng chính là tên của hợp âm
3: Nốt quãng 3 cách nốt gốc 1,5 cung.
5: Nốt quãng 5, cách nốt quãng 3 2 cung
Như vậy có thể thấy cấu tạo Thứ và Trưởng ngược nhau.
VD: Hợp âm C (DO trưởng) gồm có 3 nốt:
1: C (do) chính là nốt gốc
3: E (mi) cách nốt gốc C khoảng cách 2 cung
5: G (sol) cách nốt E khoảng cách 1,5 cung

VD: Hợp âm Am (La thứ) gồm có 3 nốt:
1: A (La) chính là nốt gốc
3: C (Đô) cách nốt gốc A khoảng cách 1,5 cung
5: E (Mi) cách nốt gốc A khoảng cách 2 cung

+ Đây là cái cần thiết phải biết để xác định các hợp âm trong một Gam mà Ad sắp nói sau đây.

  • Cách xác định các hợp âm trong Gam

Ở phần nói về Gam mình đã đề cập tới vấn đề cách xác định các nốt  âm giai trong Gam.

Ví dụ: Các nốt trong âm giai Gam D ở ví dụ trên là:

D– EF#GABC#D.

Như vậy bài hát chơi ở D thì trong bài sẽ có các hợp âm E,F#,G,A,B,C# nhưng quan trọng là phải biết các hợp âm đó là thứ hay trưởng.Thì để xác định cần nắm vững qui tắc cấu tạo hợp âm.

Hợp âm E:Nốt gốc là E, nốt quãng 3 của E là G và quãng 5 là B.(E-F#-G-A-B note quãng 3 và quãng 5 nghĩa là note thứ 3 và thứ 5 tính từ note gốc đi theo dãy âm giai ở trên)

G cách E 1,5 cung.B cách G 2 cung.Do đó hợp âm E sẽ là Em.

Hợp âm F#: Nốt gốc là F#, nốt quãng 3 của F# là A Quãng 5 là C#.

A cách F# 1,5 cung, C# cách A 2 cung .Do đó đây sẽ là hợp âm F#m

Tương tự cho các hợp âm còn lại.Các hợp âm cho Gam D là:

D – G – A –Bm – Em – F#m

Về một cách đơn giản gần đúng  nhìn vào dãy âm giai thì vị trí 1-4-5 sẽ là hợp âm trưởng.2-3-6 sẽ là hợp âm thứ.

Và áp dụng 6 hợp âm này bài hát đã được xử lí 90%.

Tương tự các bạn thử tự mình xác định các hợp âm cho các Gam còn lại và so sánh với kết quả sau nhé:

Đô trưởng – La thứ. (2 Gam song song,tức là bài hát được chơi trên C hay Am thì sẽ xuất hiện các hợp âm đi kèm như sau)
C – F – G –Am – Dm – Em
Rê trưởng – Si thứ
D – G – A-Bm – Em – F#m
Mi trưởng – Đô thăng thứ
E – A – B-C#m – F#m – G#m
Fa trưởng – Rê thứ
F – Bb – C-Dm – Gm – Am
Sol trưởng – Mi thứ
G – C – D-Em – Am – Bm
La trưởng – Fa thăng thứ
A – D – E-F#m – Bm – C#m
Si trưởng – Sol thăng thứ
B – E – F#-G#m – C#m – D#m

Tuy nhiên do về âm giai thì có nhiều loại như âm giai tự nhiên,âm giai hòa âm… nên do đó các bạn có thể thấy một số bài hát nó sẽ có thêm một số khác biệt.Ví dụ:một số bài chơi ở Am thì theo qui tắc trên thì sẽ xuất hiện Em (ví dụ bài :Cô bé mùa đông).Nhưng nếu theo âm giai hòa âm thì sẽ là E.Nên một số bài hát như :Bất chợt 1 tình yêu,Em ơi Hà Nội Phố….sẽ là E chứ ko phải Em.

Nhưng về cơ bản các kết quả như trên đã xử lí được 90% bài hát rồi.

  • Đặt hợp âm vào bài hát ra sao,chỗ nào,hợp âm gì??

Nếu nắm vững lý thuyết căn bản âm nhạc thì chỉ cần nhìn vào các nốt trong mỗi ô nhịp là cũng biết ngay ô nhịp ấy thuộc hợp âm gì? Tuy nhiên do vấn đề bản nhạc dành cho dân chơi nghiệp dư như chúng ta là không cần thiết.(như mình đã nói ở trên).Trong trường hợp học đệm đàn “cấp tốc” này thì chỉ còn cách là phải “ mò “ như sau :

Bắt đầu với chủ âm của bài hát.(thường là vậy)sau đó nghe theo giai điệu của bài hát để cảm nhận lúc nào thì chuyển và chuyển qua hợp âm gì trong Gam đó và phải đảm bảo đúng nhịp.Ban đầu cứ mò đánh lên xem hợp âm nào thì hợp lí.Cái này các bạn phải tập nghe nhạc nhiều để nhận biết.Và nếu chơi nhiều thì để ý những bài nhạc Việt rất hay đi theo vòng Canon.(C-G-Am-Em-F-C-Dm-G.) Hoặc đi theo một vòng xác định nào đó,chơi nhiều các bạn sẽ biết.Quan trọng nhất ở đây vẫn là chịu khó nghe,tập luyện chăm chỉ các bạn sẽ thấy lên tay ngay…….

Chúc các bạn nhanh chóng làm chủ cây guitar của mình.

Phần trước:Nhạc lí căn bản-Các vấn đề về Gam-Scale.Cách Xác định âm giai.

Admin: Guitar Trần